Pazar Rehberi · 6 Katman
Deniz Ürünleri markalaşma yol haritası
Hamsiden palamuta, orkinostan istavrite AV balıkçılığının kalemleri. Sezon kuralları, kota disiplini ve soğuk zincir standardı bu rehberde.
26 ürün taksonomisi · 26 rehber hazır · dünya standardı, kalite, rapor, paketleme, ihracat, fuar takvimi + SSS
Hamsi
Karadeniz hamsisi Türkiye su ürünleri avcılığının bel kemiğidir — toplam av miktarının büyük bölümünü tek başına oluşturur. Eylül-nisan av sezonunda Trabzon, Rize ve Samsun kıyılarında avlanır; taze, dondurulmuş, salamura ve konserve olarak dört ayrı ürün halinde iç pazara ve komşu ülkelere satılır.
Rehberi Aç →Palamut
Palamut, Karadeniz ile Marmara arasında göç eden ve sonbaharda İstanbul Boğazı'ndan güneye inerken avlanan göçmen bir balıktır. Eylül-ekim aylarında Karadeniz ve Marmara kıyılarında sezonun yıldızı olur; taze, dondurulmuş, konserve ve lakerda (tuzlanmış) olarak iç pazara ve komşu ülkelere satılır. Av miktarı yıldan yıla büyük dalgalanma gösterir.
Rehberi Aç →Orkinos
Orkinos (Atlantik mavi kanatlı ton), Türkiye su ürünleri ihracatının en yüksek birim değerli kalemidir. Av, ICCAT kotasıyla sınırlıdır — TR kotası yıllık ~3.000-3.500 ton bandındadır. Ana model besicilik (semirtme): mayıs-haziranda canlı yakalanan orkinoslar Bodrum ve Karaburun açıklarındaki kafeslere alınır, aylarca beslenir ve sonbahar-kış döneminde başta Japonya olmak üzere suşi-saşimi pazarına hasat edilir.
Rehberi Aç →İstavrit
İstavrit, hamsiden sonra Türkiye kıyı avcılığının en önemli ikinci küçük pelajik balığıdır. Karadeniz, Marmara ve Ege kıyılarında avlanır; halk arasında "sarıkuyruk" olarak da bilinir. Tavası ve mangalıyla iç pazarın vazgeçilmezi olan istavrit, taze, dondurulmuş ve konserve olarak satılır; Karadeniz komşularına sınırlı ihracatı vardır.
Rehberi Aç →Uskumru: taze, donuk ve ithal partiyi ayırmak
Uskumru, sürü hâlinde yaşayan yağlı bir orta boy deniz balığıdır ve tezgahta hem yerli avdan hem dışarıdan gelen donuk partiden bulunur. Alıcı ilk olarak balığın taze mi, donuk mu, yerli mi ithal mi olduğunu sorar. Bu rehber uskumrunun tanınmasını, av yolunu, tazelik ve histamin riskini, belge isteyen noktaları ve ilanda yazılması gerekenleri anlatır.
Rehberi Aç →Lüfer: göç yolu, boy adları ve tazelik
Lüfer, Marmara ve Boğazlar çevresinin en bilinen avcı balığıdır; yılın belli aylarında göçle kıyıya yaklaşır ve küçük boydan büyüğe farklı adlarla satılır. Alıcı çoğunlukla boyunu, avlandığı bölgeyi ve ne zaman tutulduğunu sorar. Bu rehber lüferin tanınmasını, göç düzenini, av kurallarını, tazelik ölçütlerini ve ilan bilgilerini anlatır.
Rehberi Aç →Kolyoz: Ege ve Akdeniz'in sürü uskumrusu
Kolyoz, uskumrugillerden, Ege ve Akdeniz kıyılarında sürü hâlinde avlanan yağlı bir balıktır. Uskumruya benzediği için karıştırılır, oysa hal bülteninde ayrı satırı vardır ve taze ile donuk hâli ayrı yazılır. Bu rehber kolyozun tanınmasını, av yolunu, tazelik ölçütlerini, mevzuat noktalarını ve ilan bilgilerini anlatır.
Rehberi Aç →Çaça: Karadeniz'in küçük sürü balığı
Çaça, ringa ailesinden, boyu kısa, sürü hâlinde yaşayan bir Karadeniz balığıdır; hamsiyle birlikte anılır ama ayrı bir türdür. Yemeklik olarak satıldığı gibi balık unu ve yağı sanayisine de hammadde olur. Bu rehber çaçanın tanınmasını, nerede ve nasıl avlandığını, kalite ve mevzuat noktalarını ve ilanda yazılacak bilgileri anlatır.
Rehberi Aç →Gümüş balığı: kıyıya yakın küçük sürü balığı
Gümüş balığı, boyu kısa, yan çizgisinde gümüşi bir şerit taşıyan, kıyıya ve lagünlere yakın yaşayan küçük bir sürü balığıdır. Çoğu yerde kızartmalık küçük balık olarak satılır ve ticari kaydı sınırlı olduğundan alıcı ile satıcı ürünü adıyla dikkatle anlaşmak zorundadır. Bu rehber türün tanınmasını, avını, kalite ve mevzuat noktalarını ve ilan bilgilerini anlatır.
Rehberi Aç →Kılıç balığı: iri avcı, dilim satış ve ağır metal denetimi
Kılıç balığı, üst çenesi kılıç gibi uzayan, yüz kilogramı aşabilen iri bir açık deniz balığıdır. Tezgaha çoğunlukla bütün değil, dilim ya da fileto olarak gelir. İri yırtıcı olduğu için gıda güvenliğinde ağır metal denetimi öne çıkar. Bu rehber türü, avını, kalite ve mevzuat noktalarını ve alıcıya hazır ilan bilgilerini anlatır.
Rehberi Aç →Mezgit: Karadeniz dip balığı, taze ve donuk parti
Mezgit, morinagiller ailesinden, dibe yakın yaşayan ve özellikle Karadeniz'de ticari değeri olan bir balıktır. Hal bülteninde hem taze hem donuk satırı bulunur; alıcı ilk olarak ürünün hangisi olduğunu sorar. Bu rehber mezgitin tanınmasını, av yolunu ve ortasu trolü kuralını, kalite ve mevzuat noktalarını ve ilan bilgilerini anlatır.
Rehberi Aç →Barbunya (tekir): kırmızı dip balığı, tekir ve kaya barbunu ayrımı
Barbunya balığı, çenesinin altında iki sakalı olan, dibe yakın yaşayan kırmızımsı bir kıyı balığıdır. Hal bülteninde iki ayrı satırda, tekir ve kaya barbunu olarak geçer; alıcı hangisi olduğunu sorar. Bu rehber barbunyanın tanınmasını, avını ve ortasu trolü hükmünü, kalite ve mevzuat noktalarını ve ilan bilgilerini anlatır. Aynı adı taşıyan kuru baklagille ilgisi yoktur.
Rehberi Aç →Kefal (avlanan): kıyı, lagün ve dalyan balığı
Kefal, kıyıya, lagünlere ve nehir ağızlarına giren, tuzluluğa dayanıklı bir balıktır; birden çok türü vardır ve çoğunlukla dalyan ya da kıyı ağlarıyla avlanır. Bu rehber avlanan kefali anlatır; yetiştirilen balıktan ayrı tutulur. Türlerin tanınmasını, avı, kalite ve mevzuat noktalarını ve ilanda yazılacak bilgileri içerir.
Rehberi Aç →Mercan (avlanan): iki boy sınıfı, kırma mercan ve çipuradan ayrım
Mercan, sparidler ailesinden pembemsi kırmızı renkli bir kıyı ve sığ dip balığıdır; avlanan balık olarak hal bülteninde büyük boy ve küçük boy diye iki satırda izlenir. Çipura ile karıştırıldığı için alıcı türü ve avlanma biçimini sorar. Bu rehber mercanın tanınmasını, avını, kalite ve mevzuat noktalarını ve ilan bilgilerini anlatır.
Rehberi Aç →Karagöz (avlanan): kıyı kayalığının enine bantlı balığı
Karagöz, sparidler ailesinden, kuyruk sapında koyu bir halka bulunan, kayalık kıyılarda yaşayan orta boy bir balıktır. Avlanan balık olarak hal bülteninde kendi satırı vardır ve diğer çipuragillerle karıştırılmaması için ilanda adıyla yazılır. Bu rehber karagözün tanınmasını, avını, kalite ve mevzuat noktalarını ve ilan bilgilerini anlatır.
Rehberi Aç →Sinarit: iri dişli yırtıcı kıyı balığı
Sinarit, sparidler ailesinden, ağzında güçlü köpek dişleri bulunan, iri ve yırtıcı bir kıyı balığıdır. Avlanan balık olarak tezgahta az görülür; hal bülteninde kendi satırı vardır. Bu rehber sinaritin tanınmasını, avını, kalite ve mevzuat noktalarını ve ilanda yazılacak bilgileri anlatır.
Rehberi Aç →Dil balığı: yassı dip balığı ve 1 Ocak - 15 Şubat av yasağı
Dil balığı, dilin biçimine benzeyen yassı gövdesiyle kumlu dipte yaşayan bir balıktır; tezgahta bütün ya da fileto satılır. Avı kış sonunda yasaktır ve kullanılacak ağın göz açıklığı tebliğle sınırlanmıştır. Bu rehber dil balığının tanınmasını, avını ve yasak dönemini, kalite ve mevzuat noktalarını ve ilan bilgilerini anlatır.
Rehberi Aç →Vatoz: kıkırdaklı yassı balık, yasak tür sorgusu ve ele alma
Vatoz, iskeleti kemik yerine kıkırdaktan oluşan, yassı ve geniş yüzgeçli bir dip balığıdır. Köpek balıklarıyla akrabadır ve bazı türleri koruma listelerindedir; bu yüzden ticarette önce türün yasal olup olmadığı sorulur. Bu rehber vatozun tanınmasını, avını, yasak tür kuralını, ele alınmasını ve ilan bilgilerini anlatır.
Rehberi Aç →Ahtapot: 15 Nisan - 31 Ekim av yasağı, sezon dışı donuk parti
Ahtapot, sekiz kollu, kabuksuz bir yumuşakçadır; tezgahta bütün, temizlenmiş ya da donuk olarak satılır. Avı yılın büyük bölümünde yasaktır ve tüple dalarak avlanması yasaktır. Bu rehber ahtapotun tanınmasını, av kuralını, ele alınmasını, donuk partiyi, belge ve ilan bilgilerini anlatır.
Rehberi Aç →Kalamar ve mürekkep balığı: taze, donuk ve ışıkla av
Kalamar ve mürekkep balığı, kafadan bacaklılar grubunda yer alan, mürekkep keseli deniz hayvanlarıdır. Tezgaha bütün, temizlenmiş halka ya da donuk olarak gelir; hal bülteninde taze ve donuk kalamar ayrı satırlardadır. Bu rehber iki türün tanınmasını, ışıklı mekanize olta avının durumunu, kalite ve mevzuat noktalarını ve ilanda yazılacak bilgileri anlatır.
Rehberi Aç →Yengeç: mavi yengeç ve kıyı yengeçleri, canlı satış kuralları
Yengeç, sert kabuklu, on ayaklı bir deniz hayvanıdır; Türkiye denizlerinde hem yerli kıyı yengeçleri hem de sonradan gelmiş mavi yengeç bulunur. Mavi yengecin avı 1 Mayıs - 30 Eylül arasında yasaktır. Bu rehber yengecin tanınmasını, avını ve yasak dönemini, canlı satışın kuralını ve ilan bilgilerini anlatır.
Rehberi Aç →Deniz salyangozu (Rapana): dalış, algarna ve izin belgesi
Deniz salyangozu, kalın spiral kabuklu bir yumuşakçadır; Türkiye denizlerinde en çok Rapana venosa türü avlanır. Avı bölgeye ve alete göre yasaklarla sınırlanmıştır: dalarak avlanma bazı bölgelerde serbest, algarna avı ise belirli aylarda yasaktır ve izin belgesi ister. Bu rehber tanıma, av kuralları, ele alma ve ilan bilgilerini anlatır.
Rehberi Aç →Sinop Lakerdası: tescilli mahreç işareti ve tuzlu işlenmiş balık
Lakerda, iri palamut ya da torik türü balığın tuzlanıp dinlendirilmesiyle hazırlanan işlenmiş bir balık ürünüdür. Sinop Lakerdası, TÜRKPATENT sicilinde 1351 numarayla Mahreç İşareti olarak tescillidir. Bu rehber tescilin ne anlama geldiğini, işlenmiş balığın hijyen ve etiket kurallarını, soğuk zinciri ve ilanda yazılacak bilgileri anlatır.
Rehberi Aç →Tuzlu balık: tuzlama, salamura ve teneke ambalaj
Tuzlu balık, balığın tuzla ya da tuzlu suda (salamurada) bekletilerek korunmasıyla elde edilen işlenmiş üründür. Bu bir fermente ürün değildir; temel işlem tuzlamadır. Bu rehber tuzlu balığın nasıl hazırlandığını, ham balığın av kurallarını, ambalajı, hijyen ve etiket gereklerini, gümrük kodunu ve ilanda yazılacak bilgileri anlatır.
Rehberi Aç →Füme ve tütsülenmiş balık: soğuk ve sıcak tütsüleme
Füme balık, balığın tuzlanıp odun dumanıyla işlenmesiyle elde edilen üründür; soğuk ve sıcak olmak üzere iki yöntemi vardır. Fermente değildir. Yenmeye hazır satıldığı için hijyen ve soğuk zincir kuralları ürünün güvenliği bakımından kritiktir. Bu rehber füme balığın hazırlanışını, kalitesini, belge ve etiket gereklerini, saklamasını ve ilan bilgilerini anlatır.
Rehberi Aç →Balık konservesi: hermetik kutu, tür ve etiket
Balık konservesi, balığın kapalı bir kutuda ısıl işlemle uzun süre saklanabilir hâle getirilmesiyle elde edilir. Kutunun içindeki ortam yağ, salamura ya da sos olabilir. Konserve fermente değildir. Bu rehber ürünün nasıl yapıldığını, hammadde balığın av kurallarını, kutu ve etiket gereklerini, gümrük kodunu ve ilanda yazılacak bilgileri anlatır.
Rehberi Aç →Tezgahlara git
Deniz Ürünleri üreticileriyle şimdi bağlantı kur.