Üretici
Bu sezon ne ekersem alıcı bulurum? Bölgemde hangi ürün açık, hangi ürün fazla? Sezon başı sözleşme ile sabit fiyat al, yıl sonu kur şokuna karşı emeğini koru.
Ne ekeceğimize birlikte karar verelim; ürünümüz değerinde kalsın.
Köyde hangi ürün ne kadar ekiliyor, ilçede, ilde, Türkiye’de? Bu tablo tarlasını yazan her çiftçiyle dolar. Dolduğunda kimse körlemesine ekmez, arz fazlası ürünü ucuzlatmaz.
Bizim tablomuz dolana kadar ulusal taban bu resmî rakamlardır; köy ve ilçe kırılımını tarlasını yazan çiftçiler kurar.
Buğdayda, arpada edilen zarar soğanla, patatesle, karpuzla kapatılmaya çalışılır. Bu kanat çökünce çiftçi “zarar ediyorum” der. Rakamlar resmî:
| Ürün | Üretim 2024 → 2025 | Çiftçinin eline geçen |
|---|---|---|
| Kuru soğan | 2,63 milyon ton → 2,89 milyon ton (%+9,8) | 8,14 TL/kg → 8,04 TL/kg (%-1,2) |
| Patates | 6,9 milyon ton → 6,4 milyon ton (%-7,2) | 8,71 TL/kg → 8,32 TL/kg (%-4,5) |
| Domates | 14,62 milyon ton → 13,5 milyon ton (%-7,6) | 9,28 TL/kg → 15,20 TL/kg (%+63,8) 2022/23 pazarlama yılı → 2023/24 pazarlama yılı · TEPGE, Domates Ürün Raporu 2024, Tablo 16 |
| Ayçiçeği | 2,2 milyon ton → 1,94 milyon ton (%-11,8) | 18,87 TL/kg → 19,54 TL/kg (%+3,6) 2023 → 2024 · TEPGE, Ayçiçeği Durum Tahmin Raporu 2025 |
| Karpuz | 3,2 milyon ton → 3,41 milyon ton (%+6,7) | resmî kaynakta yayımlanmıyor |
| Kavun | 1,48 milyon ton → 1,43 milyon ton (%-3,4) | resmî kaynakta yayımlanmıyor |
| Kanola (kolza) | 101 bin ton → 137 bin ton (%+35,1) | resmî kaynakta yayımlanmıyor |
Patates için: “Patates siğili hastalığının artması, yağışlardaki düzensizlik, fiyat istikrarsızlığı ve girdi maliyetlerindeki yüksek artışlar nedeni ile fiyatlarda en çok dalgalanma gösteren ürünlerden biridir.”
2025’te kuru soğan üretimi %9,8 arttı, çiftçinin kilosuna aldığı para düştü. Köyünde ne ekildiği bilinseydi bu tablo böyle olmazdı. Tarlanı yaz →
Üretim: TÜİK, Bitkisel Üretim İstatistikleri 2024 ve 2025. Fiyatlar TÜİK kaynaklı üretici fiyatıdır (hal fiyatı değil). Karpuz, kavun ve kanolada çiftçi fiyatı resmî kaynakta yayımlanmıyor.
Tarlanı yazınca hemen: kendi tarlanın uydu görüntüsü (Canlı Harita · tarımartUYDU) ve destek takibi. Köy, ilçe ve il dağılımı en az 5 beyan olmadan açılmaz; kimsenin ne ektiği tek başına görünmez.
Kaynaklı rakamlar; ekim tablosunun dayanağı.
Yapının nasıl çalışacağını gösterir; örnek veriyle.
Memleket Vizyonu’nu besleyen kütüphane ve altyapı.
Aşağıdaki panolar yapının nasıl çalışacağını örnek veriyle gösterir; gerçek rakam değildir. Gerçek saha sayıları yukarıdaki ekim tablosunda, ürününü yazan her çiftçiyle dolar.
İster 200 dönüm buğday ek, ister 50 inek sağ, ister 100 kovan arı gez; sezon başı plan yapılmazsa yıl sonu emek ucuza gider. Herkes aynı ürünü ekince arz fazlası fiyatı düşürür; bu hikâye Konya çiftçisinin de, Trabzon balıkçısının da aynıdır.
Memleket Vizyonu sektörü değiştirmiyor; sezonun başında birlikte bakmayı sağlıyor. Köyde, ilçede, ilde ne ekildiği görünür olunca üretici, alıcı ve birlik aynı tabloya bakarak karar verir.
“domates kg'ını 1 USD'ye satarım diye çıktığın yolda, daha üstünü alabilmendir”
Bu sezon ne ekersem alıcı bulurum? Bölgemde hangi ürün açık, hangi ürün fazla? Sezon başı sözleşme ile sabit fiyat al, yıl sonu kur şokuna karşı emeğini koru.
Salça, un, yem, süt, ihracat — sezon başı talebini ilan et, üretici ile doğrudan sözleşme imzala. Tedarik zincirin Mart'tan kesin.
Sezon başı sattığın fide adedi, Türkiye arzının haritasını çizer. 1 fide ortalama 20 kg domates verir — 50 milyon fide ≈ 1 milyon ton ürün. Sayın bizim sezon tahminimizdir, yöre/çeşit/koşula göre değişir.
Köy birliği, üretici kooperatifi — toplu ekim niyeti, toplu sözleşme, tek elden tedarik. Birliğin gücü dijital ortamda büyür, küçük üretici büyük alıcıyla eşit pazarlık eder.
Devlet alım garantisi (sezon başı taban fiyat)
Ürünler: Buğday, Arpa, Mısır, Çavdar, Çeltik
Salça, un, yem, sucuk, deri, tekstil, içecek fabrikası — sektörü ne olursa olsun
Ürünler: Şeker pancarı, Tütün, Domates (salça), Patates, Mısır (yem)
Yabancı alıcı ile EUR/USD bazlı sözleşme — kur koruması
Ürünler: Fındık, Antep fıstığı, Zeytinyağı, Kuru kayısı, Çay
Köy birliği veya kooperatif üzerinden toplu satış
Ürünler: Süt (inek/koyun/keçi/manda), Yumurta, Bal, Zeytinyağı, Yün
Destek paydaşları: Bakanlık / TMO (politika için saha verisini şeffaf izler) · İhracatçı (yerel pazar dolduğunda dış pazar bağlantısı kurar) · AI / Tarım Teknolojisi (sezon tahmin modelleri, veri analitiği) · Ekipman Üreticileri (sezon planını gören tedarik zinciri)
Burada olmayan bir sektörde misin? Bize yaz, ekleyelim.
Ürününü yaz, istersen köyünün ekim tablosuna sayım olarak katıl; adın görünmez.