Kayısı: yetiştirme, hasat ve depolama

Question 1

Kayısı hangi iklimi ister?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Malatya belgesi soğuk ve sürekli kış, kurak ilkbahar ile güneşli ve sıcak yaz mevsimi olan iklimi tarif eder. Malatya belgesi soğuk ve sürekli kış, kurak ilkbahar ile güneşli ve sıcak yaz mevsimi olan iklimi tarif eder. Yetiştirme koşulları çeşit ve bölgeye göre değişir.

Question 2

Kayısının soğuklama ihtiyacı kaç saattir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Malatya Kayısısı için belgede kış dinlenme döneminde 1000-1600 saat soğuklama süresi yazılır. Malatya Kayısısı için belgede kış dinlenme döneminde 1000-1600 saat soğuklama süresi yazılır. Soğuklama yeterince karşılanmazsa döllenme sorunu görülür.

Question 3

Kayısı hangi toprakta iyi yetişir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Belgeye göre sıcak, besin maddelerince zengin, tınlı-kireçli topraklarda iyi yetişir. Belgeye göre sıcak, besin maddelerince zengin, tınlı-kireçli topraklarda iyi yetişir. Nemli ve taban suyu yüksek topraklarda kökler yeterince oksijen alamayıp boğulur.

Question 4

Kayısı bir yetiştirme döneminde kaç kez sulanmalı?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Malatya belgesi bir yetiştirme dönemi içinde 4-6 kez sulamayı önerir. Malatya belgesi bir yetiştirme dönemi içinde 4-6 kez sulamayı önerir. Bu sayı Malatya koşulları içindir; bölgeye göre değişebilir.

Question 5

Gübreleme neye göre yapılmalı?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

FKA raporu kayısıda gübre kullanımının sağlıklı yapılmadığını belirtir ve toprak tahlili sonuçlarına göre gübrelemeyi önerir. FKA raporu kayısıda gübre kullanımının sağlıklı yapılmadığını belirtir ve toprak tahlili sonuçlarına göre gübrelemeyi önerir. Dönem ve miktar için güncel kaynak gerekir.

Question 6

Çiçeklenmede yüksek sıcaklık neye yol açar?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Bakanlık talimatına göre çiçeklenme dönemindeki yüksek sıcaklık çiçek yapısını etkiler ve çift pistil oluşur. Bakanlık talimatına göre çiçeklenme dönemindeki yüksek sıcaklık çiçek yapısını etkiler ve çift pistil oluşur. Bir yıl önceki temmuz-ağustos sıcakları çift dişi organ oluşumunu artırır.

Question 7

Geç don kayısıya hangi dönemde zarar verir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Malatya belgesine göre çiçeklenme ve küçük meyve (çağla) döneminde eksi 1 derece ve altındaki sıcaklıklarda ağaç zarar görür. Malatya belgesine göre çiçeklenme ve küçük meyve (çağla) döneminde eksi 1 derece ve altındaki sıcaklıklarda ağaç zarar görür. Bu eşik belgede Malatya Kayısısı için verilmiştir.

Question 8

2025 baharındaki zirai don kayısıyı nasıl etkiledi?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

TEPGE raporuna göre 11 Nisan 2025'te Türkiye genelinde yaşanan zirai dondan Malatya'da yüzde 100'e yakın ürün kaybı oluştu. TEPGE raporuna göre 11 Nisan 2025'te Türkiye genelinde yaşanan zirai dondan Malatya'da yüzde 100'e yakın ürün kaybı oluştu. Ortalama verim ağaç başına 16 kilograma geriledi.

Question 9

Dondan korunmak için neler önerilir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

FKA raporu en etkili yolun don riski az alanlarda bahçe kurmak olduğunu söyler. FKA raporu en etkili yolun don riski az alanlarda bahçe kurmak olduğunu söyler. Rüzgar fanları ile don zamanı yapılan sulamanın etkili olduğu belirtilir, ama yöntemlerin uygulamalı test edilmesi gerektiği de eklenir.

Question 10

Kayısının en önemli hastalık ve zararlısı hangisidir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Bakanlık talimatı ana zararlı olarak şeftali güvesini, ana hastalık olarak çiçek monilyasını (Monilinia laxa) gösterir. Bakanlık talimatı ana zararlı olarak şeftali güvesini, ana hastalık olarak çiçek monilyasını (Monilinia laxa) gösterir. Diğer hastalık ve zararlılar ayrı bölümde ele alınır.

Question 11

Çiçek monilyası nedir, belirtileri nelerdir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Çiçek monilyası çiçek, çiçek sapı ve sürgünlerde belirti veren bir fungal hastalıktır. Çiçek monilyası çiçek, çiçek sapı ve sürgünlerde belirti veren bir fungal hastalıktır. Çiçek taç yaprakları kahverengileşir, hasta çiçekler dalda asılı kurur, olgunluğa yakın meyvede kahverengi leke ve çürüme görülür.

Question 12

Monilya bir yıldan diğerine nasıl taşınır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Fungus kışı hastalıklı dallardaki kanserlerde ve ağaçta asılı kalan mumya meyvelerde geçirir. Fungus kışı hastalıklı dallardaki kanserlerde ve ağaçta asılı kalan mumya meyvelerde geçirir. İlkbaharda buralarda oluşan sporlar açan çiçekleri enfekte eder.

Question 13

Monilya için hangi kültürel önlemler alınır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Hastalığın görüldüğü bahçelerde enfekteli yaprak, çiçek, sürgün ve dallar kesilip imha edilir. Hastalığın görüldüğü bahçelerde enfekteli yaprak, çiçek, sürgün ve dallar kesilip imha edilir. Ağaçta kalan mumya meyveler ile yere dökülenler toplanıp imha edilir.

Question 14

Monilyaya karşı ilaçlama ne zaman yapılır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Talimat ilk uygulamayı çiçeklenme başlangıcında (yüzde 5-10 çiçek), ikincisini tam çiçeklenmede (yüzde 90-100 çiçek) belirtir. Talimat ilk uygulamayı çiçeklenme başlangıcında (yüzde 5-10 çiçek), ikincisini tam çiçeklenmede (yüzde 90-100 çiçek) belirtir. Ürün seçimi için talimatın ilgili ek listesine ve ruhsatlı ürün etiketine bakılmalıdır.

Question 15

Hangi ilaç ve hangi dozda kullanılmalı?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Ürün adı ve doz bu sayfada verilmez; talimatın bitki koruma ürünleri ekine ve Bakanlık ruhsatlı ürün etiketine bakılmalıdır. Ürün adı ve doz bu sayfada verilmez; talimatın bitki koruma ürünleri ekine ve Bakanlık ruhsatlı ürün etiketine bakılmalıdır. Talimat, son ilaçlama ile hasat arasındaki bekleme süresine uymayı da şart koşar.

Question 16

Çil (yaprakdelen) hastalığı nasıl anlaşılır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Yapraklarda önce küçük kırmızı lekeler oluşur, sonra lekeli kısımlar dökülüp yaprak saçma ile delinmiş gibi görünür. Yapraklarda önce küçük kırmızı lekeler oluşur, sonra lekeli kısımlar dökülüp yaprak saçma ile delinmiş gibi görünür. Meyvede 2-3 mm çaplı çöküntüler görülebilir; yeni enfeksiyon için yağmur gerekir.

Question 17

Şarka hastalığı nedir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Şarka (Plum Pox Virus) sert çekirdekli meyvelerin en önemli hastalığı olarak tanımlanır ve çok kolay yayılır. Şarka (Plum Pox Virus) sert çekirdekli meyvelerin en önemli hastalığı olarak tanımlanır ve çok kolay yayılır. Kayısıda meyvede ve çekirdek izinde sarı-krem halkalarla çevrili koyu noktalar tipik belirtidir.

Question 18

Şarka nasıl yayılır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Virüs üretim materyali ve aşı ile, mekanik olarak ve yaprak bitleri aracılığıyla yayılır. Virüs üretim materyali ve aşı ile, mekanik olarak ve yaprak bitleri aracılığıyla yayılır. Talimat polenle taşındığına dair kesin rapor bulunmadığını belirtir.

Question 19

Şarkadan korunmak için ne yapılmalı?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Virüsten ari sertifikalı üretim materyali kullanılmalı ve bulaşık ağaçlar imha edilmelidir. Virüsten ari sertifikalı üretim materyali kullanılmalı ve bulaşık ağaçlar imha edilmelidir. Budama aletleri ağaçtan ağaca geçerken dezenfekte edilir; yaprak biti mücadelesi eşik beklenmeden yapılır.

Question 20

Şarka karantinaya tabi bir hastalık mıdır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Evet, talimat şarkayı iç ve dış karantinaya tabi, eradikasyonu gereken çok tehlikeli bir hastalık olarak tanımlar. Evet, talimat şarkayı iç ve dış karantinaya tabi, eradikasyonu gereken çok tehlikeli bir hastalık olarak tanımlar. Bulaşık bölgelerden temiz bölgelere fidan nakli önlenmelidir.

Question 21

Bakteriyel kanser ve zamklanma nedir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Pseudomonas syringae bakterilerinin neden olduğu, dallarda kanser ve zamklanma yapan hastalıktır. Pseudomonas syringae bakterilerinin neden olduğu, dallarda kanser ve zamklanma yapan hastalıktır. Bakteri gözlerden, yaralardan ve budama yerlerinden girer; dal enfeksiyonları yaprak dökümü ve kış aylarında olur.

Question 22

Şeftali güvesi kayısıda ne zarar verir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Larvalar önce çiçek ve yaprak tomurcuklarında beslenir, sürgünleri kurutur, sonra genç meyvelere girerek döküme ve çekirdek çevresinde zarara neden olur. Larvalar önce çiçek ve yaprak tomurcuklarında beslenir, sürgünleri kurutur, sonra genç meyvelere girerek döküme ve çekirdek çevresinde zarara neden olur. Ege'de 3, Akdeniz'de 5 döl verdiği bildirilir.

Question 23

Meyve ağacı dipkurduna karşı ne yapılır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Ağaç altında yüksek ot ve çalı bulundurulmaz, ağaçlar sulama ve gübrelemeyle güçlü tutulur. Ağaç altında yüksek ot ve çalı bulundurulmaz, ağaçlar sulama ve gübrelemeyle güçlü tutulur. Bulaşık ağaçlarda kök boğazı ve ana köklerdeki larvalar toplanıp öldürülür.

Question 24

Entegre mücadele nedir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Entegre mücadele, zararlı yoğunluğunu ekonomik zarar seviyesinin altında tutan bir yönetim sistemidir. Entegre mücadele, zararlı yoğunluğunu ekonomik zarar seviyesinin altında tutan bir yönetim sistemidir. Kimyasal mücadele en son başvurulacak yöntemdir; dayanıklı çeşit, kültürel, biyolojik ve mekanik yöntemlere öncelik verilir.

Question 25

Malatya'da kayısı ne zaman hasat edilir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

FKA raporuna göre Malatya'da temmuz ayında olgunlaşan kayısı hasat edilip kükürt odalarında kükürtlenir ve kurutulur. FKA raporuna göre Malatya'da temmuz ayında olgunlaşan kayısı hasat edilip kükürt odalarında kükürtlenir ve kurutulur. Tarih yıla ve ilçeye göre kayar.

Question 26

Malatya'da hangi ilçede hasat önce başlar?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

FKA raporu en erken hasadın Kale'de yapıldığını, Kale ile Darende arasında yaklaşık 20-25 günlük fark bulunduğunu belirtir. FKA raporu en erken hasadın Kale'de yapıldığını, Kale ile Darende arasında yaklaşık 20-25 günlük fark bulunduğunu belirtir. Bu bilgi 2010 tarihli rapordandır.

Question 27

Kurutmalık kayısı hangi olgunlukta hasat edilir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Malatya belgesi kuru kayısının kurutma olgunluğunda hasat edilerek kükürtlendiğini ve kurutulduğunu yazar. Malatya belgesi kuru kayısının kurutma olgunluğunda hasat edilerek kükürtlendiğini ve kurutulduğunu yazar. Olgunluğun nasıl ölçüleceği belgede sayısal olarak verilmez.

Question 28

Hasatta nelere dikkat edilmeli?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

FKA raporu hasatta meyve ve tomurcuğun zedelenmemesini ve meyvenin doğrudan yere düşürülmemesini önerir. FKA raporu hasatta meyve ve tomurcuğun zedelenmemesini ve meyvenin doğrudan yere düşürülmemesini önerir. Yanlış hasat uygulamalarını sorun listesinde ayrıca sayar.

Question 29

Gün kurusu kayısı nedir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Gün kurusu (natürel) kuru kayısı, hasattan sonra kükürtlenmeden kurutulan, açık veya koyu kahve renkli üründür. Gün kurusu (natürel) kuru kayısı, hasattan sonra kükürtlenmeden kurutulan, açık veya koyu kahve renkli üründür. Malatya belgesi bu ürünün kayısıya özgü tat ve kokuyu taşıdığını belirtir.

Question 30

Kükürtlü kuru kayısı nedir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Malatya belgesine göre kükürtlü kuru kayısı kurutma olgunluğunda hasat edilip kükürtlenmiş ve kurutulmuş, homojen sarı renkli üründür. Malatya belgesine göre kükürtlü kuru kayısı kurutma olgunluğunda hasat edilip kükürtlenmiş ve kurutulmuş, homojen sarı renkli üründür. Kükürtleme kurutmadan önce yapılır.

Question 31

Gün kurusu ile kükürtlü kayısı arasındaki fark nedir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Temel fark kükürtlemedir: kükürtlü kayısı sarı, gün kurusu ise açık veya koyu kahve renklidir. Temel fark kükürtlemedir: kükürtlü kayısı sarı, gün kurusu ise açık veya koyu kahve renklidir. Malatya Kayısı Çekirdeği belgesine göre iki ürün ayrı ayrı işlenir.

Question 32

Kükürtleme neden yapılır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

FKA raporu kükürtlemenin kayısının hem uzun süre depolanmasına hem de görünümüne (albeni) katkısını anar. FKA raporu kükürtlemenin kayısının hem uzun süre depolanmasına hem de görünümüne (albeni) katkısını anar. Malatya belgesi kükürtlü ürünün rengini sarı olarak tanımlar.

Question 33

Kükürtleme nerede ve nasıl yapılır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Hasat edilen kayısı kükürtleme odasında kükürtlenir, ardından güneşte kurutulur. Hasat edilen kayısı kükürtleme odasında kükürtlenir, ardından güneşte kurutulur. Güneşe serme saratlarla yapılır; kükürtlenmiş ve kükürtlenmemiş kayısı ayrı işlenir.

Question 34

Kayısının çekirdeği ne zaman çıkarılır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Malatya Kayısı Çekirdeği belgesine göre güneşe serilen kayısıdan 3 veya 4 gün sonra çekirdek çıkarılır. Malatya Kayısı Çekirdeği belgesine göre güneşe serilen kayısıdan 3 veya 4 gün sonra çekirdek çıkarılır. Kükürtlenmiş ve kükürtlenmemiş kayısılar ayrı ayrı işlenir.

Question 35

Kayısı çekirdeğinin içi nasıl elde edilir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Kabuklu çekirdekler havuzlarda 12-14 saat ıslatılır ve kırma makinesiyle kırılır. Kabuklu çekirdekler havuzlarda 12-14 saat ıslatılır ve kırma makinesiyle kırılır. Çekirdek içi güneşte 48 saat ya da fırında yaklaşık yüzde 10 neme ulaşana kadar kurutulur.

Question 36

Malatya kuru kayısısının nem oranı ne kadardır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Malatya belgesinde kuru meyvenin nem oranı yüzde 20-25, kuru maddesi yüzde 75-80 olarak yazılır. Malatya belgesinde kuru meyvenin nem oranı yüzde 20-25, kuru maddesi yüzde 75-80 olarak yazılır. Bu değer coğrafi işaret belgesindeki ürün tanımıdır.

Question 37

1 kg kuru kayısı için kaç kg yaş kayısı gerekir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

FKA raporuna göre dünyada genellikle 6-7 kg yaş kayısıdan 1 kg kuru kayısı elde edilirken, Malatya'da bu 3-4 kg'dır. FKA raporuna göre dünyada genellikle 6-7 kg yaş kayısıdan 1 kg kuru kayısı elde edilirken, Malatya'da bu 3-4 kg'dır. Rapor farkı Malatya kayısısının yüksek kuru madde oranına bağlar.

Question 38

Kayısı Araştırma Enstitüsünde kurutma ünitesi var mı?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Enstitüde TÜBİTAK 1007 programı desteğiyle hibrit sistem kayısı kükürtleme ve kurutma ünitesi kurulmuştur. Enstitüde TÜBİTAK 1007 programı desteğiyle hibrit sistem kayısı kükürtleme ve kurutma ünitesi kurulmuştur. Enstitünün görevleri arasında kayısı kurutma teknikleri üzerine uygulamalı araştırma da vardır.

Question 39

Kükürtleme ve kurutmada hijyen neden gündemdedir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

FKA raporu kükürtleme ve kurutmada hijyene dikkat edilmesini ve hijyenin daha kolay sağlandığı kurutma yöntemlerinin geliştirilmesini öneriler arasında sayar. FKA raporu kükürtleme ve kurutmada hijyene dikkat edilmesini ve hijyenin daha kolay sağlandığı kurutma yöntemlerinin geliştirilmesini öneriler arasında sayar. Bu 2010 tarihli bir değerlendirmedir.