Domates: yetiştirme, hasat ve depolama

Question 1

Domates fidesi hangi ortamda yetiştirilir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Fide ortamı olarak çoğunlukla torf, perlit ve vermikülit karışımları kullanılır. Fide ortamı olarak çoğunlukla torf, perlit ve vermikülit karışımları kullanılır. Ortamın steril, pH'ı uygun ve hastalık ile zararlıdan arı olması gerekir.

Question 2

Fide ile yetiştirmenin avantajı nedir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Fideyle yetiştirmede bitki arazide daha kısa kalır; erkencilik sağlanır, arazi tasarrufu olur ve daha az tohum kullanılır. Fideyle yetiştirmede bitki arazide daha kısa kalır; erkencilik sağlanır, arazi tasarrufu olur ve daha az tohum kullanılır. Zayıf ve hastalıklı fideler ayıklanabilir.

Question 3

İyi bir domates fidesi nasıl olmalıdır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

İyi fide çok boylanmamış, kalın ve güçlü yapıda, tüm kısımları sağlıklı ve kök sistemi iyi gelişmiş olmalı; dikilecek fideler aynı büyüklükte olmalıdır.

Question 4

Domates fidesi kaç yapraklıyken dikilir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Fideler 5-6 gerçek yaprak döneminde dikilir; dikimden sonra can suyu mutlaka verilmelidir.

Question 5

Serada dikim aralığı ne olmalıdır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Alata Enstitüsü tek sıralı dikimde 100x50, 80x50 veya 90x40 cm, çift sıralıda 120x(60x40) veya 100x(60x50) cm ölçülerini verir.

Question 6

Tarlada fide dikimi ne zaman yapılır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Fideler tarlaya, don tehlikesi tamamen ortadan kalktıktan sonra dikilmelidir; normal gelişme için hava sıcaklığının en az 15-19 derece olması gerekir.

Question 7

Domates hangi toprakta yetişir, pH ne olmalıdır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Domates kumlu topraklardan ağır killi topraklara kadar yetişir; en verimli üretim tınlı topraklarda olur. Domates kumlu topraklardan ağır killi topraklara kadar yetişir; en verimli üretim tınlı topraklarda olur. Toprak pH'ı 5,5-7 olduğunda gelişme en iyidir.

Question 8

Dikimden önce toprak nasıl hazırlanır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Kök derin olduğu için toprak derin sürülür. Kök derin olduğu için toprak derin sürülür. Toprak kaynaklı hastalık ve nematodlara karşı yazın solarizasyon yapılır; dikimden önce toprak analizi yapılıp bilinçli gübreleme yapılmalıdır.

Question 9

Domates için en uygun sıcaklık nedir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Optimum gelişme sıcaklığı 21-25 derecedir; döllenme ve meyve oluşumu için 15-28 derece istenir.

Question 10

Çok yüksek sıcaklıkta domates neden meyve tutmaz?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

30 derecenin üzerindeki sıcaklıklarda çiçek çıkışı olabilir ancak döllenme gerçekleşmez, gelişen meyveler tohum bağlayamaz ve verim azalır.

Question 11

Gece ile gündüz arasındaki sıcaklık farkı ne olmalı?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Domateste genellikle gece ile gündüz arasında 6-8 derecelik fark istenir.

Question 12

Sıcaklık 13 derecenin altına düşerse ne olur?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Sıcaklık 13 derecenin altına düşünce olgunlaşma gecikir, meyve bağlama garanti olmaz ve ürün miktarı azalır.

Question 13

Domates için hava nemi ne kadar olmalıdır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Döllenmenin gerçekleşmesi için yüzde 70-80 oransal neme ihtiyaç vardır.

Question 14

Domatesin yetişme süresi kaç gündür?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Genel olarak yetişme süresi 100-135 gün arasında değişir. Genel olarak yetişme süresi 100-135 gün arasında değişir. Fidelik 25-35 gün, vejetatif dönem 20-25 gün, çiçeklenme 20-25 gün sürer.

Question 15

Domates ne zaman ve nasıl sulanır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Dikimden sonra ilk meyve fındık büyüklüğüne gelene kadar çok az sulanır; sonra normal sulamaya geçilir. Dikimden sonra ilk meyve fındık büyüklüğüne gelene kadar çok az sulanır; sonra normal sulamaya geçilir. Açıkta karık veya damla yöntemi kullanılabilir.

Question 16

Açık tarlada domates kaç günde bir sulanır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

İklim ve toprak yapısına göre 5-10 günde bir sulama yapılabilir. İklim ve toprak yapısına göre 5-10 günde bir sulama yapılabilir. Sulama sabah ve akşam saatlerinde yapılmalı, su yapraklara değmemelidir.

Question 17

Seradaki sulama sıklığı toprağa göre değişir mi?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

İlk meyve görüldükten sonra sıcak havalarda ve hafif topraklarda 2-3 günde bir, ağır topraklarda 3-7 günde bir sulama yapılmalıdır.

Question 18

Fazla ya da düzensiz sulama domatese ne yapar?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Fazla sulamada çiçek dökme ve meyve bağlamada azalma görülür. Fazla sulamada çiçek dökme ve meyve bağlamada azalma görülür. Düzenli sulama meyvede oluşabilecek yarıkları önler.

Question 19

Serada domates neden askıya alınır, budama nasıl yapılır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Kökler bitkiyi dik tutacak güçte olmadığı için bitkiler ipe askıya alınır. Kökler bitkiyi dik tutacak güçte olmadığı için bitkiler ipe askıya alınır. Budama koltuk alma, uç alma, yaprak alma ve çiçek seyreltme olmak üzere dört şekilde yapılır.

Question 20

Örtüaltında hangi yetiştirme dönemleri vardır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Örtüaltı domates yetiştiriciliği sonbahar, ilkbahar ve tek ürün yetiştirme dönemi olarak üç döneme ayrılmıştır.

Question 21

Domates güvesi (Tuta absoluta) nedir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Domates güvesi, Gelechiidae familyasından bir pul kanatlıdır ve domatesin en önemli zararlısı kabul edilir; esas konukçusu domatestir. Domates güvesi, Gelechiidae familyasından bir pul kanatlıdır ve domatesin en önemli zararlısı kabul edilir; esas konukçusu domatestir. Hem örtüaltı hem tarla üretimini tehdit eder.

Question 22

Domates güvesi ne kadar ürün kaybına yol açar?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Yoğun popülasyonlarda etkin mücadele edilmezse domateste yüzde 50-100 arasında ürün kaybına yol açabilir.

Question 23

Domates güvesi nasıl bir zarar yapar?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Larvalar yaprakta şeffaf galeriler açar, galeriler sonra kahverengiye döner ve kurur. Larvalar yaprakta şeffaf galeriler açar, galeriler sonra kahverengiye döner ve kurur. Meyvede çanak yapraklarından girerek düzensiz galeriler açar; zarar gören meyve pazar değerini kaybeder.

Question 24

Domates güvesi yılda kaç döl verir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Akdeniz iklimli yerlerde seralarda yılda 10-12 döl verebilir. Akdeniz iklimli yerlerde seralarda yılda 10-12 döl verebilir. Orta Anadolu açık alanında yılda 3-4 döl verir ve kışı geçiremez.

Question 25

Domates güvesi nasıl yayılır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Zararlı fide, domates meyvesi, taşıma ekipmanları (kasa, kutu) ve nakliye araçlarıyla yayılır; uçarak veya rüzgârla da pasif olarak yayılabilir.

Question 26

Domates güvesine karşı hangi kültürel önlemler alınır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Bulaşık fide kullanılmaz, bulaşık bitki kısımları imha edilir, Solanaceae dışı ürünlerle münavebe yapılır, hasat sonrası derin sürüm yapılır ve seralar çift kapılı olup açıklıklar tülle kapatılır.

Question 27

Domates güvesine karşı biyolojik mücadele var mı?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Evet; örtüaltında ticari ruhsatlı yırtıcı Nesidiocoris tenuis tek başına ya da yumurta parazitoiti Trichogramma evanescens ile birlikte salınarak başarılı sonuç alınmıştır.

Question 28

Domates güvesi kontrolü ne sıklıkla yapılmalı?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Zararlı hızlı çoğaldığı için bitki gözlemleri haftada en az bir kez yapılmalı; dekarda en az 50 bitkinin çiçek, yaprak, sap ve meyvesine bakılmalıdır.

Question 29

Domates güvesine hangi ilaç ne dozda kullanılır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

İlaç adı ve doz bu kütüphanede verilmez; kimyasal mücadele Zirai Mücadele Teknik Talimatına ve ruhsatlı ürünün etiketine göre yapılır.

Question 30

ToBRFV (domates kahverengi buruşukluk virüsü) nedir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

ToBRFV, Tobamovirus cinsinden bir virüstür; ana konukçuları domates ve biberdir. ToBRFV, Tobamovirus cinsinden bir virüstür; ana konukçuları domates ve biberdir. Meyvede sarı veya kahverengi lekeler ve buruşukluk yapar, meyve pazarlanamaz hale gelir.

Question 31

ToBRFV yaprakta ve meyvede hangi belirtileri verir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Yaprakta mozaik, klorozis, beneklenme ve daralma; sap ve çanak yaprakta nekrotik noktalar görülür. Yaprakta mozaik, klorozis, beneklenme ve daralma; sap ve çanak yaprakta nekrotik noktalar görülür. Meyvede sarı veya kahverengi lekeler, şekil bozukluğu ve düzensiz olgunlaşma olur.

Question 32

ToBRFV nasıl bulaşır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Enfekteli tohum, temas (el, giysi, bitkiden bitkiye), üretim materyalleri, bitki kalıntıları ve yabancı otlarla bulaşır; sera denemelerinde bombus arılarıyla da taşınabileceği bildirilmiştir.

Question 33

ToBRFV bulaşıkken nasıl önlem alınır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Belirti gösteren bitkiler sökülüp yakılır; kompostlama yetersizdir. Belirti gösteren bitkiler sökülüp yakılır; kompostlama yetersizdir. Eller sabunla yıkanır, sera girişlerinde dezenfektanlı paspas kullanılır, her sera için ayrı iş kıyafeti giyilir, aletler dezenfekte edilir.

Question 34

ToBRFV Türkiye'de ilk nerede görüldü?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Türkiye'de ToBRFV ilk kez 2019 yılında Antalya'nın Demre ilçesinde örtüaltı domates yetiştirilen iki seradan alınan örneklerde belirlenmiştir.

Question 35

Domates mozaik virüsü (ToMV) nasıl bulaşır, nasıl önlenir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

ToMV tohumla ve mekanik yolla bulaşır, vektörü yoktur. ToMV tohumla ve mekanik yolla bulaşır, vektörü yoktur. Dayanıklı çeşit, virüssüz materyal, hijyen, virüslü bitkilerin sökülüp yakılması ve sera içinde sigara içilmemesi önerilir.

Question 36

Domates lekeli solgunluk virüsü (TSWV) nasıl yayılır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

TSWV thrips türleriyle taşınır ve 1.000'den fazla bitki türünü enfekte edebilir. TSWV thrips türleriyle taşınır ve 1.000'den fazla bitki türünü enfekte edebilir. Önlem olarak dayanıklı çeşit, yabancı ot mücadelesi ve thripslerin giremeyeceği delik çapında tül kullanılır.

Question 37

Kök-ur nematodu gibi toprak kaynaklı sorunlara karşı ne yapılır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Toprak kaynaklı hastalık ve nematodlara karşı yaz mevsiminde toprak solarizasyonu veya solarizasyon ile ilaçlama birlikte yapılmalıdır.

Question 38

Domates hasadı hangi olgunlukta yapılır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Hasat yetiştirme amacına ve çeşidin meyve özelliklerine göre beyaz olum döneminde başlayıp kırmızı olum devresine kadar her aşamada yapılabilir; meyve tipine uygun büyüklük, sertlik ve renk beklenmelidir.

Question 39

Domates nasıl koparılmalıdır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Meyve sapıyla birlikte, sapın dalla birleştiği yerdeki doğal kopma noktasından koparılmalıdır.

Question 40

Aşırı olgun meyveyi bitkide bırakmak sakınca doğurur mu?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Üzerinde çok sayıda olgun meyve bulunan bitki yeni sürgün oluşturmakta zorlanır ve çabuk yaşlanır.

Question 41

Olgunluğu hangi ölçütlerle belirlenir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Sebzelerde hasat olgunluğu renk, meyve eti sertliği, suda çözünür katı madde, serbest asit miktarı, iriliği ve şekli gibi ölçütlerle belirlenir.

Question 42

Hasat sonrası mekanik zedelenme neden önemlidir?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Sarsıntı, çarpma, düşme, sürtme ve sıkışma ürünü yaralar; bu yaralanmalar direnci düşürür ve hastalığın gelişip yayılmasını kolaylaştırır.

Question 43

Yeşil domates hangi sıcaklıkta depolanır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Yeşil domates için 12-15 derece (bir diğer üniversite tablosunda 12 derece) depolama sıcaklığı verilir.

Question 44

Soğuk zincir nedir, kırılırsa ne olur?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Soğutulmuş ürün tüketiciye ulaşana kadar soğutmalı araçlarla taşınmalıdır. Soğutulmuş ürün tüketiciye ulaşana kadar soğutmalı araçlarla taşınmalıdır. Zincirdeki kırılma ürünün bozulmasına ve çürümesine neden olur.

Question 45

Sıcaklık değişimi depoda neden sorun olur?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Sıcaklık değişimi yoğuşmaya neden olur; kabukta oluşan serbest su damlası hastalık sporlarının çimlenmesini sağlar ve çürümeye yol açar.

Question 46

Etilen yeşil domatesi nasıl etkiler?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Etilen olgunlaşma hormonudur; etilene maruz kalan yeşil domates hızlı olgunlaşır ve yumuşar.

Question 47

Domates ambalajı nasıl olmalıdır?

TARIMART BİLİŞİM A.Ş. · Accepted Answer

Ambalaj ürünü iyi korumalı, içindeki malzemeler temiz olmalı ve ürüne zarar vermemelidir. Ambalaj ürünü iyi korumalı, içindeki malzemeler temiz olmalı ve ürüne zarar vermemelidir. Ambalajda yalnız aynı menşe, çeşit veya ticari tip, kalite ve boydan domates bulunur.