Domates: satış, alış ve ihracat

Domates kaç kalite sınıfına ayrılır?

UNECE domates standardı domatesi üç sınıfa ayırır: Extra, Birinci (I) ve İkinci (II) sınıf.

Kaynak: Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu (UNECE); kopya Batı Akdeniz İhracatçı Birlikleri sayfasında · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• UNECE Standard FFV-36 Tomatoes (2012 edition, 2015 oturum sonrası metin)

Bütün sınıflarda aranan asgari özellikler nelerdir?

Domates bütün, sağlam (çürük ve bozulmuş olmayan), temiz, taze görünümlü, zararlılardan ve zararlı hasarından arı, aşırı dış nemi ve yabancı kokusu olmayan olmalıdır.

Kaynak: Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu (UNECE); kopya Batı Akdeniz İhracatçı Birlikleri sayfasında · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• UNECE Standard FFV-36 Tomatoes (2012 edition, 2015 oturum sonrası metin)

Extra sınıf domates nasıl olmalıdır?

Extra sınıf üstün kalitede, sıkı ve çeşide özgü olmalı; yeşil omuz ve diğer kusurlardan arı olmalıdır (çok hafif yüzeysel kusurlar dışında).

Kaynak: Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu (UNECE); kopya Batı Akdeniz İhracatçı Birlikleri sayfasında · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• UNECE Standard FFV-36 Tomatoes (2012 edition, 2015 oturum sonrası metin)

Birinci sınıf domates nasıl olmalıdır?

I. sınıf iyi kalitede, makul ölçüde sıkı olmalı; çatlak ve görünür yeşil omuz bulunmamalıdır.

I. sınıf iyi kalitede, makul ölçüde sıkı olmalı; çatlak ve görünür yeşil omuz bulunmamalıdır. Hafif şekil, renk ve kabuk kusurları ile çok hafif ezikler kabul edilir.

Kaynak: Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu (UNECE); kopya Batı Akdeniz İhracatçı Birlikleri sayfasında · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• UNECE Standard FFV-36 Tomatoes (2012 edition, 2015 oturum sonrası metin)

İkinci sınıf domates ne demektir?

II. sınıf üst sınıflara girmeyen ama asgari özellikleri taşıyan domatestir; I. sınıftan biraz daha az sıkı olabilir ama iyileşmemiş çatlak taşımamalıdır.

Kaynak: Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu (UNECE); kopya Batı Akdeniz İhracatçı Birlikleri sayfasında · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• UNECE Standard FFV-36 Tomatoes (2012 edition, 2015 oturum sonrası metin)

Domates boyutu nasıl belirlenir?

Boyut, ekvator kesitindeki en büyük çapa, ağırlığa veya sayıya göre belirlenir.

Kaynak: Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu (UNECE); kopya Batı Akdeniz İhracatçı Birlikleri sayfasında · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• UNECE Standard FFV-36 Tomatoes (2012 edition, 2015 oturum sonrası metin)

Aynı ambalajda en fazla ne kadar boy farkı olabilir?

En küçük meyve çapı 50 mm altındaysa en fazla 10 mm, 50-70 mm arasıysa 15 mm, 70-100 mm arasıysa 20 mm fark olur; 100 mm ve üstünde sınır yoktur.

Kaynak: Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu (UNECE); kopya Batı Akdeniz İhracatçı Birlikleri sayfasında · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• UNECE Standard FFV-36 Tomatoes (2012 edition, 2015 oturum sonrası metin)

Sınıflara göre kalite toleransı ne kadardır?

Extra sınıfta yüzde 5, I. sınıfta yüzde 10, II. sınıfta yüzde 10 (adet veya ağırlık) tolerans tanınır.

Extra sınıfta yüzde 5, I. sınıfta yüzde 10, II. sınıfta yüzde 10 (adet veya ağırlık) tolerans tanınır. Boyut için tüm sınıflarda toplam yüzde 10 tolerans vardır.

Kaynak: Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu (UNECE); kopya Batı Akdeniz İhracatçı Birlikleri sayfasında · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• UNECE Standard FFV-36 Tomatoes (2012 edition, 2015 oturum sonrası metin)

Salkım domateste özel kural var mıdır?

Salkımda sap taze, sağlam, temiz ve yapraksız olmalıdır.

Salkımda sap taze, sağlam, temiz ve yapraksız olmalıdır. Daldan ayrılmış meyve toleransı I. sınıfta yüzde 5, II. sınıfta yüzde 10'dur.

Kaynak: Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu (UNECE); kopya Batı Akdeniz İhracatçı Birlikleri sayfasında · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• UNECE Standard FFV-36 Tomatoes (2012 edition, 2015 oturum sonrası metin)

Domates satarken Hal Kayıt Sistemi bildirimi gerekir mi?

Bildirim miktarı veya üzerindeki sebze-meyvenin üretildiği yerden sevkinden önce bildirimciler tarafından Hal Kayıt Sistemine bildirilmesi gerekir.

Kaynak: T.C. Ticaret Bakanlığı, İç Ticaret Genel Müdürlüğü · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• Sebze ve Meyve Ticareti, Sıkça Sorulan Sorular (sayfa tarihi 12 Mayıs 2026)

Hal Kayıt Sistemine kimler kaydolur?

Bildirimciler (tüccar, komisyoncu, üretici örgütü, ihracatçı, sanayici, perakendeci ve benzerleri) kaydolur.

Bildirimciler (tüccar, komisyoncu, üretici örgütü, ihracatçı, sanayici, perakendeci ve benzerleri) kaydolur. Satışa konu olmamış malı depolamak için sevk eden veya halde işyeri olan üreticiler de kaydolur.

Kaynak: T.C. Ticaret Bakanlığı, İç Ticaret Genel Müdürlüğü · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• Sebze ve Meyve Ticareti, Sıkça Sorulan Sorular (sayfa tarihi 12 Mayıs 2026)

Künye nedir?

Künye, bildirimden sonra sistemin oluşturduğu; malın üretim yerini, cinsini, miktarını, ait olduğu üretici veya işletmeyi ve varsa sertifika bilgilerini içeren belgedir.

Kaynak: T.C. Ticaret Bakanlığı, İç Ticaret Genel Müdürlüğü · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• Sebze ve Meyve Ticareti, Sıkça Sorulan Sorular (sayfa tarihi 12 Mayıs 2026)

Künye nerede bulundurulur?

Toptan veya perakende satışta künye malın üzerinde ya da ambalajında herkesin kolay görebileceği bir yerde bulundurulmalıdır.

Kaynak: T.C. Ticaret Bakanlığı, İç Ticaret Genel Müdürlüğü · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• Sebze ve Meyve Ticareti, Sıkça Sorulan Sorular (sayfa tarihi 12 Mayıs 2026)

Hal rüsumu kaç yüzdedir?

Fatura veya müstahsil makbuzuyla üreticiden alınan mallarda halde satılanlardan yüzde bir, hal dışında satılanlardan yüzde iki oranında hal rüsumu alınır (Bakanlık SSS sayfası, 12.05.2026).

Kaynak: T.C. Ticaret Bakanlığı, İç Ticaret Genel Müdürlüğü · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• Sebze ve Meyve Ticareti, Sıkça Sorulan Sorular (sayfa tarihi 12 Mayıs 2026)

Sistem çalışmazsa bildirim nasıl yapılır?

Sistem sorunu nedeniyle bildirim yapılamazsa Yönetmelik ek-5'teki belge doldurulup toptancı haline onaylatılır; bu belge malın künyesi olarak kullanılabilir.

Kaynak: T.C. Ticaret Bakanlığı, İç Ticaret Genel Müdürlüğü · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• Sebze ve Meyve Ticareti, Sıkça Sorulan Sorular (sayfa tarihi 12 Mayıs 2026)

Standarda göre iyi domates nasıl olmalıdır?

UNECE standardına göre domates bütün, sağlam, temiz, taze görünümlü, yabancı koku ve tadı olmayan ve taşıma sonrası iyi durumda varabilecek olgunlukta olmalıdır.

Kaynak: Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu (UNECE); kopya Batı Akdeniz İhracatçı Birlikleri sayfasında · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• UNECE Standard FFV-36 Tomatoes (2012 edition, 2015 oturum sonrası metin)

Ambalaj etiketinde hangi bilgiler bulunmalıdır?

Etikette paketleyici veya sevkiyatçının adı ve adresi, ürün adı ve ticari tipi, menşe ülke, sınıf ve boyut (boylanmışsa) yazılır; çeşit adı isteğe bağlıdır.

Kaynak: Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu (UNECE); kopya Batı Akdeniz İhracatçı Birlikleri sayfasında · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• UNECE Standard FFV-36 Tomatoes (2012 edition, 2015 oturum sonrası metin)

Aynı kasada karışık boy veya karışık çeşit olabilir mi?

İçerik aynı menşe, çeşit veya ticari tip, kalite ve boydan olmalıdır.

İçerik aynı menşe, çeşit veya ticari tip, kalite ve boydan olmalıdır. Belirgin farklı çeşit veya renkler, kalite ve menşe tekdüze ise "karışık domates" olarak birlikte paketlenebilir.

Kaynak: Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu (UNECE); kopya Batı Akdeniz İhracatçı Birlikleri sayfasında · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• UNECE Standard FFV-36 Tomatoes (2012 edition, 2015 oturum sonrası metin)

Künyeden alıcı neyi öğrenir?

Künyeden malın üretim yeri, cinsi, miktarı, hangi üretici veya işletmeye ait olduğu ve varsa sertifika bilgisi öğrenilir.

Kaynak: T.C. Ticaret Bakanlığı, İç Ticaret Genel Müdürlüğü · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• Sebze ve Meyve Ticareti, Sıkça Sorulan Sorular (sayfa tarihi 12 Mayıs 2026)

Halde soğuk hava deposu ve laboratuvar zorunlu mudur?

Küçük toptancı hallerinde zorunlu değildir; orta ve büyük hallerde halde faaliyet gösterenlerin üçte birinin yazılı talebiyle zorunlu hale gelir.

Kaynak: T.C. Ticaret Bakanlığı, İç Ticaret Genel Müdürlüğü · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• Sebze ve Meyve Ticareti, Sıkça Sorulan Sorular (sayfa tarihi 12 Mayıs 2026)

Türkiye dünya domates üretiminde kaçıncı sırada?

FAO verilerine göre 2022 itibarıyla Türkiye yaklaşık 13 milyon ton üretimle Çin ve Hindistan'ın ardından dünyada üçüncü sırada yer almaktadır.

Kaynak: TEPGE, Tarım ve Orman Bakanlığı · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• Domates Ürün Raporu 2024 (TEPGE Yayın No: 396)

Dünya taze domates ihracatında ilk sıralar kimin?

2023'te dünya taze domates ihracatında Meksika birinci, Hollanda ikinci, Fas üçüncü sırada; Türkiye beşinci sıradadır (TEPGE raporunun ticaret istatistiği kaynağı).

Kaynak: TEPGE, Tarım ve Orman Bakanlığı · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• Domates Ürün Raporu 2024 (TEPGE Yayın No: 396)

Türkiye salça ihracatında kaçıncı?

TEPGE raporu, Türkiye'nin 2023'te salça ihracatında altıncı sırada olduğunu belirtir.

Kaynak: TEPGE, Tarım ve Orman Bakanlığı · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• Domates Ürün Raporu 2024 (TEPGE Yayın No: 396)

Türkiye 2023'te ne kadar taze domates ihraç etti?

TEPGE raporunun ticaret istatistiği kaynağına göre Türkiye'nin 2023 taze domates ihracatı 587 bin ton, geliri yaklaşık 535 milyon 746 bin dolar olmuştur.

Kaynak: TEPGE, Tarım ve Orman Bakanlığı · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• Domates Ürün Raporu 2024 (TEPGE Yayın No: 396)

Türkiye domates ithal ediyor mu?

Hayır, Türkiye'nin kayda değer bir domates ithalatı yoktur; ihracatçı bir ülkedir.

Kaynak: TEPGE, Tarım ve Orman Bakanlığı · Doğrulama: 12 Ekim 2026

• Domates Ürün Raporu 2024 (TEPGE Yayın No: 396)