Süs Papatyası (Kesme)

Süs papatyası nedir, çay papatyasından farkı nedir?

Süs papatyası, papatyagiller (Asteraceae) ailesinden, buket ve aranjman için yetiştirilen papatya benzeri kesme çiçeklerin genel adıdır. Ticarette birkaç tür bu ada girer: iri çiçekli bahçe papatyaları (Leucanthemum melezleri), küçük çiçekli ve dolgu olarak kullanılan türler (Tanacetum cinsinden), ve çalımsı yapıda, bahçe ve saksı bitkisi olarak da satılan Argyranthemum türleri. Hepsinin çiçek başı ortada sarı boru çiçekleri, çevresinde beyaz dil biçimli yaprakçıklarla papatyaya benzer.

Süs papatyası, çay ya da bitkisel ürün olarak toplanan tıbbi papatya (Matricaria chamomilla) ile karıştırılmamalıdır. O ürün çay pazarının konusudur ve gıda mevzuatına girer; süs papatyası ise kesme çiçek olarak 6. fasılda işlem görür. İlanda ürünün hangisi olduğu açık yazılmalıdır.

Süs papatyası, kırsal ve sade bir görünüm istenen buket ve düğün çiçeklerinde, bahar ve yaz süslemelerinde tercih edilir. Dolgun, tek renk beyaz görünümü gül ve lilyum gibi iri çiçekleri tamamlayan hafif bir doku verir.

Kaynak: TÜİK · Bitkisel Üretim İstatistikleri, süs bitkileri (kesme çiçek ve çiçek soğanı) tabloları · T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı · Bitkisel Üretim Genel Müdürlüğü · süs bitkileri yetiştiriciliği ve kesme çiçek üretimi bilgi ve istatistikleri

Süs papatyası nasıl yetiştirilir?

Süs papatyası çoğunlukla çok yıllık ya da iki yıllık bitkilerdir; tohumla, bölmeyle ya da çelikle çoğaltılır. Güneşi, iyi drene olan ve çok ağır olmayan toprağı sever. Su fazlalığı kök çürümesine yol açar. Tek bir tarlada birkaç yıl hasat yapılabilir, ancak bitkiler yaşlandıkça verim ve çiçek kalitesi düşer; üreticiler tarlayı belirli aralıklarla yeniler.

Çiçeklenme ilkbaharın sonundan yaza ve bazı türlerde sonbahara kadar sürer. Seralarda sezon erkene çekilebilir ya da uzatılabilir. Sap boyu ve çiçek sayısı, gün uzunluğuna ve sıcaklığa göre değişir.

Hasat, çiçek başının tam açılmasından hemen önce ya da tam açık evrede yapılır; tür ve çeşide göre değişir. Dallar sabah serinliğinde kesilir ve çabuk suya konur. Çok yıllık papatyaların bazı türlerinde kesme çiçeğin ömrü kısa olabilir, bu yüzden hızlı sevkiyat gerekir.

Üretim alanı ve miktarı için TÜİK süs bitkileri tablolarına bakın; süs papatyası bu tablolarda "diğer kesme çiçekler" içinde olabilir.

Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı · Bitkisel Üretim Genel Müdürlüğü · süs bitkileri yetiştiriciliği ve kesme çiçek üretimi bilgi ve istatistikleri · TÜİK · Bitkisel Üretim İstatistikleri, süs bitkileri (kesme çiçek ve çiçek soğanı) tabloları

Kaliteli süs papatyası nasıl seçilir?

Süs papatyasında ilk ölçü çiçek durumudur: yaprakçıklar dolgun, beyaz ve kıvrılmamış, orta kısım canlı sarı olmalıdır. Kenarlarda kahverengileşme, yaprakçıkların dökülmesi ve ortada kararma yaşlanma işaretidir.

İkinci ölçü sap ve yapraktır: sap dik, sağlam ve boyu eşit olmalıdır. Yapraklar yeşil ve canlı olmalı, suya batacak alt yapraklar ayıklanmış olmalıdır.

Üçüncü ölçü kokudur: papatya türlerinin kendine özgü hafif bir kokusu vardır; bayat, nemli ve küflü koku taze olmayan ürünün göstergesidir. Demet içinde aynı evrede dallar bulunmalıdır.

• Yaprakçıklar beyaz, dolgun ve kıvrılmamış; orta sarı ve canlı.
• Sap dik ve sağlam; alt yapraklar ayıklanmış.
• Yapraklar yeşil, leke ve sararma yok.
• Dallar eşit boyda ve aynı açılma evresinde.
• Kutuda nem ve küf kokusu yok.

Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı · Bitkisel Üretim Genel Müdürlüğü · süs bitkileri yetiştiriciliği ve kesme çiçek üretimi bilgi ve istatistikleri

Süs papatyası kesildikten sonra nasıl bakılır?

Süs papatyası temiz ve serin suyla dolu vazoya konur, sap altı eğik kesilir. Papatya ailesi çiçeklerinde su yolu bakteriyle çabuk tıkanır; kova ve vazonun temiz, suyun berrak olması bu yüzden önemlidir. Suya batan yapraklar ayıklanır ve su iki üç günde bir değiştirilir.

Doğrudan güneşten, ısıtıcıdan ve olgun meyveden uzak, serin bir yerde bekletmek önerilir. Vazo ömrü türe, çeşide ve evreye göre değişir; kesin süre vaat edilmemelidir.

Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı · Bitkisel Üretim Genel Müdürlüğü · süs bitkileri yetiştiriciliği ve kesme çiçek üretimi bilgi ve istatistikleri

Süs Papatyası (Kesme) için GTİP, bitki sağlığı ve çeşit hakkı

Süs papatyası kesme çiçek olarak tarife cetvelinde 0603 pozisyonunda, "diğer" altpozisyonu 0603.19 ile beyan edilir. Çay ya da bitkisel kullanım için kurutulmuş papatya ise gıda ve bitkisel ürün sınıfında, başka bir fasılda işlem görür; ikisini karıştırmak beyan hatası yaratır.

Papatya ailesi çiçeklerinde yaprak galeri sinekleri ve yaprakbitleri sevkiyatta aranan zararlılardandır. 5996 sayılı Kanun (Resmî Gazete 13 Haziran 2010, sayı 27610) çerçevesinde alıcı ülke bu zararlılardan ari olma şartı koyabilir; partinin muayenesi buna göre yapılır.

Kesme papatya çeşitlerinin bir kısmı ıslahçı hakkıyla korunur. Çoğaltma için çelik ya da kök bölümü yapan üretici, 5553 sayılı Tohumculuk Kanunu'ndaki (Resmî Gazete 8 Kasım 2006, sayı 26340) yükümlülükleri bilmelidir.

Kaynak: T.C. Ticaret Bakanlığı · Gümrük Tarife Cetveli (GTİP), 6. Fasıl: canlı bitkiler, soğan ve yumrular, kesme çiçek ve süs yaprakları · T.C. Resmî Gazete · 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu (Resmî Gazete 13 Haziran 2010, sayı 27610) · T.C. Resmî Gazete · 5553 sayılı Tohumculuk Kanunu (Resmî Gazete 8 Kasım 2006, sayı 26340)

Süs Papatyası (Kesme) alım satımı, ambalaj ve soğuk zincir

Süs papatyası toptan satışta dal ya da 10 dallık demet olarak satılır; dolgu amaçlı küçük çiçekli türler demet ya da gramaj üzerinden satılabilir. Kolilerde dallar ezilmeyecek biçimde yatay dizilir.

Alıcılar çiçekçiler, buket ve aranjman atölyeleri, düğün ve organizasyon firmaları ile toptancılardır. İlanda hangi türün satıldığı, dal boyu ve tazelik evresi yazılırsa alıcı beklentisi netleşir.

Ürünün çay ya da bitkisel kullanım için satılmadığı, yalnız süs amaçlı kesme çiçek olduğu ilanda belirtilmelidir; gıda amaçlı satış için ayrı mevzuat geçerlidir.

Süs papatyasında ürün ömrü kısa olabildiğinden hasattan alıcıya geçen süre planlanır; dallar serin ve nemli ortamda kısa sürede ulaştırılır. Fiyat satıcıda belirlenir; tarımart fiyat vermez. Tür, dal boyu, çiçek çapı ve mevsim fiyatı etkileyen başlıca etkenlerdir. İletişim tarımart portalı içinden yapılır.

Süs papatyasında alıcılar çoğunlukla bahar ve yaz düğünleri için sipariş verir; bu dönemde talep kısa sürede yükselir. Satıcının, papatyanın çay ya da bitkisel kullanım için satılmadığını ilanda yazması, gıda amaçlı alıcıların yanlış ürünü almasını önler. Küçük çiçekli dolgu türlerinde demet ağırlığı, iri çiçekli türlerde dal boyu ve çiçek çapı ölçüt olarak yazılır. Hasadın sabah serinliğinde yapılıp aynı gün soğuk ortama alınması dayanıklılığı artırır.

Kaynak: T.C. Ticaret Bakanlığı · Gümrük Tarife Cetveli (GTİP), 6. Fasıl: canlı bitkiler, soğan ve yumrular, kesme çiçek ve süs yaprakları · T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı · Bitkisel Üretim Genel Müdürlüğü · süs bitkileri yetiştiriciliği ve kesme çiçek üretimi bilgi ve istatistikleri

Sık sorulan sorular