Fındık Fidanı

Fındık, tohumla değil ocağın dibinden çıkan kök sürgünüyle çoğaltılır; bu yüzden iyi fidan seçmek hem sürgünün nasıl söküldüğüne hem de ocağın sağlığına bağlıdır. Bu rehber fındığın nerede yetiştiğini, kök sürgünü ile sertifikalı fidanın farkını, dikim sistemlerini, belge ve etiket konusunu anlatır.

Kar tutmuş fındık çalısının dalları ve sarkan erkek çiçek püsleri, kış mevsimi. · Innviertlerin, Pixabay lisansı

Fındık fidanı nedir, ocak dibi sürgünü ne demektir?

Ankara Üniversitesi ders notuna göre Türk fındık çeşitleri çalı biçiminde gelişir, boyu genellikle 3 metre kadardır ve bol miktarda dip sürgünü verir. Bakanlık el kitabı da fındığı kök sürgünü oluşturan bir bitki olarak anlatır ve üretimin belli kurallar içinde bu sürgünlerle yapıldığını yazar. Köylünün "ocak dibi sürgünü" ya da "piç" dediği şey budur: ana bitkinin dibinden çıkan, kendi kökünü yapmış genç sürgün.

Dikimde kullanılacak sürgün için el kitabı şu özellikleri sayar: ocağın güneş gören, pişkin ve hastalıksız tarafından alınmış, 1-2 yaşlı olmalı; iyi gelişmiş tomurcukları ve iyi kök yapısı bulunmalı; ocağın içine yakın yerde değil, dışa doğru gelişmiş olmalı. Enstitü sayfası da aynı ölçüleri verir ve sürgünün köke zarar vermeden çepinle çıkarılmasını ister.

Kök sürgünü dışında başka üretim yolları da vardır. Ankara Üniversitesi notu fındıkta çoğaltma yöntemleri olarak daldırmayı (adi ve tepe daldırma), aşıyı (yongalı göz aşısı, dilcikli aşı), odun ve yarı odun çeliğini ve doku kültürünü sayar. Giresun'da bir köy kooperatifinin enstitü eğitimiyle tepe daldırma yöntemini kullanıp yaklaşık bir yılda üç bin sertifikalı fidan ürettiği de basına yansımıştır.

Enstitünün doku kültürü laboratuvarı sayfasına göre, fındık mozaik hastalığından arındırılmış fidan üretimi sertifikalı fidan üretiminde önemli bir ölçüttür ve laboratuvar bunun için protokoller geliştirmektedir. Yani fidan alırken yalnız boyuna değil, nereden ve hangi belgeyle geldiğine bakmak gerekir.

Kaynak: Tarım ve Orman Bakanlığı · Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü · Üretici Bilgi Köşesi, Fındık el kitabı (yayın yılı belgede yazmıyor) · https://www.tarimorman.gov.tr/GKGM/Belgeler/Uretici_Bilgi_Kosesi/Dokumanlar/findik.pdf · Tarım ve Orman Bakanlığı · Fındık Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü (Giresun) · Fındık Yetiştirme Tekniği, 1985 tarihli Fındık Tarımı kitabından · https://arastirma.tarimorman.gov.tr/findik/Sayfalar/Detay.aspx?SayfaId=22 · Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi · Fındık Yetiştiriciliği, iklim ve toprak istekleri, bahçe tesisi (açık ders notu) · https://acikders.ankara.edu.tr/mod/resource/view.php?id=9215 · Tarım ve Orman Bakanlığı · Fındık Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü · Doku Kültürü Laboratuvarı · https://arastirma.tarimorman.gov.tr/findik/Menu/80/Doku-Kulturu-Laboratuvari · Habertürk · Giresun'da sertifikalı 3 bin fidan üretildi · https://www.haberturk.com/giresun-da-sertifikali-3-bin-fidan-uretildi-3874074

Fındık nerede yetişir: iklim, rakım ve verim

Fındık nemli ve ılıman iklim meyvesidir; Ankara Üniversitesi notuna göre ülkemizde en iyi Karadeniz Bölgesinde yetişir. Tablodaki her değer yanındaki kaynaktan alınmıştır. İki kaynak yağışta farklı eşik verdiği için ikisi de yazıldı. Kaynaklarda bulunmayan değerler (ocak dikiminde ilk ürün yılı, dekar başına verim aralığı) tabloya konmadı; uydurma rakam vermiyoruz. Bu bilgiyi ilçe tarım ve orman müdürlüğünden ve bölgenizdeki üreticiden öğrenin.

Tablo bir ön bakıştır; tarlanızın kendi koşulunu göstermez. Dikmeden önce köyünüzün rakımına ve don takvimine bakın. Vadi tabanı ve çukur yerler soğuk havayı biriktirir; bu yüzden aynı köyde bile iki bahçenin don riski farklı olabilir. Kesin karar için il ya da ilçe tarım ve orman müdürlüğüne ve bir ziraat mühendisine danışın.

Ocak dikimli fındık bahçesi uzun ömürlüdür. Ankara notuna göre ocaklardaki bitkilerde verimlilik dikimden 25-40 yıl sonra azalmaya başlar; verimden düşen dallar sıra ile dipten kesilip yerine yeni sürgün bırakılarak bahçe yenilenir. Aynı not yaşlı ve çok sık dikilmiş bahçeleri, tozlayıcı eksikliğini, yetersiz toprak derinliğini ve ilkbahar geç donlarını verim düşüklüğünün nedenleri arasında sayar.

Fındığın iklim, rakım ve toprak istekleri (kaynak yanında)
Yıllık ortalama sıcaklık	13-16 °C olan yörelerde en uygun yetişir (Bakanlık el kitabı; Ankara Üniversitesi notu)
Kışın en düşük sıcaklık	-8 ila -10 °C'nin altına inmemesi istenir (el kitabı; Ankara notu). Karanfiller ve anter içindeki çiçek tozları -8 °C'den itibaren zarar görmeye başlar (Ankara notu)
Yazın en yüksek sıcaklık	36-37 °C'yi geçmemesi istenir (el kitabı; Ankara notu)
Yıllık yağış	El kitabı 700 mm üzeri, Ankara notu 750 mm üzeri; yağışın aylara dengeli dağılması istenir
Hava nemi	Haziran ve temmuzda oransal nem yüzde 60'ın altına düşmemeli; fındık kuraklığa duyarlıdır (el kitabı; Ankara notu)
Soğuklama ihtiyacı	Çeşide göre 350-1050 saat arasında değişir (Ankara notu)
Çiçeklenme ve geç don	Çiçeklenme ve tozlanma kış aylarında olur (tozlanma kasımda başlar, mart ayına kadar sürer). İlkbahar geç donları bazı yıllarda üretimi yaklaşık yarıya kadar düşürmüştür; notta 2014 örnek verilir (Ankara notu)
Rakım	Rakımı yüksek (500 m ve fazlası) yerlerde diğerlerine göre geç uyanan, geç donlardan az etkilenen standart çeşitler uygundur (Enstitü sayfası). Bakteriyel yanıklık hastalığı genellikle 450 m yükseltiden sonra görülür, bazı yerlerde 250-300 m'de de saptanmıştır (el kitabı). Enstitünün 2016'da başlayan çeşit denemesi sahil 0-250 m, orta kol 251-500 m, yüksek kol 501-750 m olarak üç rakım grubunda yürümüştür (haber açıklaması)
Toprak	Besin maddelerince zengin, tınlı-humuslu, derin ve geçirgen topraklar; kökün çoğu yaklaşık 60 cm derinlikte. Killi, ağır, altı geçirimsiz ya da kayalık yerler uygun değil (el kitabı; Ankara notu)
Toprak pH değeri	Enstitü sayfası 5-7 arasını, Ankara notu hafif asidik 6-6,5'i yazar
Eğim	Üst kesimlerde arazi çoğunlukla yüzde 40 ve üzeri eğimlidir, teras gerekir (Ankara notu). El kitabı yüzde 5-25 eğimde tam ya da kanal teras, yüzde 25-75 eğimde hendek teras önerir
Ocağın verim ömrü	Verimlilik dikimden 25-40 yıl sonra azalmaya başlar (Ankara notu)

Kaynak: Tarım ve Orman Bakanlığı · Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü · Üretici Bilgi Köşesi, Fındık el kitabı (yayın yılı belgede yazmıyor) · https://www.tarimorman.gov.tr/GKGM/Belgeler/Uretici_Bilgi_Kosesi/Dokumanlar/findik.pdf · Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi · Fındık Yetiştiriciliği, iklim ve toprak istekleri, bahçe tesisi (açık ders notu) · https://acikders.ankara.edu.tr/mod/resource/view.php?id=9215 · Tarım ve Orman Bakanlığı · Fındık Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü (Giresun) · Fındık Yetiştirme Tekniği, 1985 tarihli Fındık Tarımı kitabından · https://arastirma.tarimorman.gov.tr/findik/Sayfalar/Detay.aspx?SayfaId=22 · Yeni Birlik Gazetesi · Fındıkta en uygun çeşit ve rakım belirlendi (Giresun Fındık Araştırma Enstitüsü 2016 başlangıçlı proje açıklaması) · https://www.gazetebirlik.com/ekonomi/findikta-en-uygun-cesit-ve-rakim-belirlendi/1052562

Ocak, çit ve tek gövde: dikim sistemleri

Fındık geleneksel olarak ocak sistemiyle dikilir. Ankara notuna göre ocak, 120 cm'lik bir daire çevresine dikilmiş 4-6 bitkiden oluşur; ocaklar arası mesafe kuvvetli topraklarda 5-6 metre, zayıf topraklarda 4-5 metredir ve ocak için yaklaşık 60 cm derinliğinde çukur açılır. Enstitü sayfası ağır topraklarda 5-6, hafif topraklarda 4,5-5 metre verir.

Enstitü sayfası ocağın daha çok düz araziye uygun olduğunu, çit sisteminin ise meyilli ve sığ topraklara elverdiğini yazar. Aynı sayfada çit sisteminin ocak sistemine göre bir kat daha fazla verim verdiği belirtilir. Çitte düz arazide sıra arası 4-5 metre bırakılır; yamaçta 1,5-2 metre genişliğinde teraslar 3,5-5 metre arayla açılır ve bitkiler çukurlarda 1,5-2 metre arayla dikilir. Verim farkı enstitü sayfasındaki ifadedir; bölgenize göre rakam için müdürlüğe sorun.

Enstitü ile Ankara Üniversitesinin 2021'de başlattığı ortak çalışmada tekli, ikili ve üçlü sıralı modern sistemler ocak sistemiyle karşılaştırılıyor; basına yansıyan açıklamada bitkilerin o sırada 4 yaşında olduğu ve kesin sonuçların proje bitince duyurulacağı belirtildi. Yani yeni sistemlerin dekar başına rakamları henüz yayımlanmış değil.

Hangi sistemi seçeceğiniz arazinin eğimine, toprak derinliğine ve işçiliğe bağlıdır. Fidan ihtiyacınızı da buna göre hesaplayın: bir ocağa 4-6 bitki dikilir, çitte ise sıra üzerinde 1,5-2 metre arayla tek tek dikilir.

Kaynak: Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi · Fındık Yetiştiriciliği, iklim ve toprak istekleri, bahçe tesisi (açık ders notu) · https://acikders.ankara.edu.tr/mod/resource/view.php?id=9215 · Tarım ve Orman Bakanlığı · Fındık Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü (Giresun) · Fındık Yetiştirme Tekniği, 1985 tarihli Fındık Tarımı kitabından · https://arastirma.tarimorman.gov.tr/findik/Sayfalar/Detay.aspx?SayfaId=22 · Milliyet · Tescilli Giresun tombul fındığında yeni dikim uygulamaları verimi artırdı (31 Mayıs 2025) · https://www.milliyet.com.tr/ekonomi/tescilli-giresun-tombul-findiginda-yeni-dikim-uygulamalari-verimi-artirdi-7382169

İyi fındık fidanı nasıl seçilir?

Kök sürgünü fidanın dikimden önce hazırlanışı el kitabında şöyle anlatılır: çepinle sökülen sürgünün zedelenmiş kökleri budama makasıyla ayıklanır ve gövde yaklaşık 40 cm yukarıdan, bir göz üzerinden kesilir. Enstitü sayfası 35-40 cm uzunluğu, tırnak bırakmadan ve gözün ters yönünden keskin makasla kesimi ister ve hazırlanan fidanın bekletilmeden dikilmesini öğütler.

Fidan seçerken kuruyup kurumadığına bakın. Kök sürgünü sökülür sökülmez nemli tutulmalı, güneşte ve rüzgârda açıkta kalmamalıdır. Pazarda ya da komşu bahçeden fidan alıyorsanız ocağın sağlığını da görün: mozaik, dal kanseri, bakteriyel yanıklık gibi belirtiler gösteren ocaktan sürgün almayın. Ankara notu hastalıklar arasında bakteriyel yanıklığı, külleme, dal kanseri, mozaik virüsü ve kök çürüklüğünü sayar.

Çeşit seçimi fidan seçimi kadar önemlidir. El kitabı ve enstitü sayfası, bahçede çeşit standardizasyonuna dikkat edilmesini, pazarda tutulan verimli ve kaliteli çeşitlerin seçilmesini ve meyve tutumu için bahçeye yaklaşık onda bir oranında tozlayıcı çeşit konmasını ister. Ankara notu da yeterli tozlanma için yüzde 10 tozlayıcı bulundurulmasını yazar. Enstitü sayfasına göre rakımı yüksek yerlerde geç uyanan çeşitler tercih edilir.

Sürgün 1-2 yaşlı, pişkin, hastalıksız ve iyi tomurcuklu olmalı.
Kökler zedelenmemiş, canlı ve nemli; yaralı kökler sağlam dokudan kesilmiş olmalı.
Satıcıdan çeşit adı sorulmalı; bahçeye onda bir tozlayıcı çeşit planlanmalı.
Hasta görünümlü ocaktan alınmış sürgün alınmamalı.
Fidan söküldükten sonra bekletilmeden dikilmeli.

Fındık fidanı ne zaman dikilir, ilk yıllarda ne yapılır?

Bakanlık el kitabına göre dikim için en uygun zaman sonbahardır; yaprak dökümünden aralık sonuna kadar dikim yapılabilir. Kışı sert geçen yerlerde ve dikime geç kalınırsa şubat-mart aylarında da dikilebilir. Enstitü sayfası da aynı şekilde sonbaharı önerir.

Ankara notundaki terbiye anlatımına göre tüplü ya da çıplak köklü fidan kullanılabilir ve dikim budaması kök ve gövde kısaltması şeklindedir. Doruk dallı sistemde ilk yıl fidanlara müdahale edilmez; ikinci yılın ilkbahar başında fidanlar toprak seviyesinden kesilir ve gelişen sürgünlerden kuvvetli olan bırakılır; üçüncü yılın başında sürgün 1 metreden tepe vurulur. Bahçeyi kuracağınız yerde bu budamayı ziraat mühendisi ya da müdürlük teknisyeniyle birlikte yapın.

El kitabı ayrıca dört tip budamayı sayar: dikim, şekil, verim ve gençleştirme budaması. Kök sürgünü verme eğilimi yüksek olduğu için dip sürgünü temizliği de önemli bir bakım işidir. Gübreleme için el kitabı toprak ve yaprak analizinin şart olduğunu yazar; gübre türü ve miktarı için analiz sonucuna göre il müdürlüğüne ya da ziraat mühendisine başvurun.

Yeni kurulan bahçede kimyasal mücadele konusunda el kitabı ilk yıllarda dikkatli olunmasını öğütler; hastalık ve zararlı belirtisi görürseniz ilaç adı ya da miktarı aramayın, bitkiyi il ya da ilçe müdürlüğüne gösterin.

Dikim bilgileri (Bakanlık el kitabı, Enstitü sayfası, Ankara Üniversitesi notu)
Dikim zamanı	Sonbahar (yaprak dökümünden aralık sonuna); sert kışlı yerde ya da geç kalınırsa şubat-mart
Fidan türü	1-2 yaşlı kök sürgünü; tüplü ya da çıplak köklü
Dikim budaması	Gövde 35-40 cm bırakılarak bir göz üzerinden kesilir
Ocak	4-6 bitki, 120 cm daire, çukur 60 cm derin; ocaklar arası 4-6 metre (toprağa göre)
Tozlayıcı	Bahçenin yüzde 10'u kadar

Belge, etiket ve mevzuat

Meyve fidanı üretimi ve satışı 28 Nisan 2026 tarihli ve 33237 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Meyve Fidanı ve Üretim Materyali Sertifikasyonu ile Pazarlaması Yönetmeliği ile düzenlenir; metin 2009 tarihli eski yönetmeliği yürürlükten kaldırmıştır. Yönetmelik tür adı saymaz ve metne ekli çizelge okunamadı. Bu yüzden fındık fidanının bu yönetmeliğin kapsamına tam olarak nasıl girdiğini il tarım ve orman müdürlüğünden teyit edin.

Okunan metne göre fidan ön temel, temel, sertifikalı ve standart olmak üzere dört sınıfta olur ve etiket renkleri sırasıyla beyaz üzeri mor kuşaklı, beyaz, mavi ve sarıdır. Etiketlerde karekod bulunur; karekod düzenlemesinin iki yıl içinde tamamlanması öngörülmüştür. Satış yalnızca fidan üretici belgeli yetkili üreticiler ve yetkili tohumluk bayileri eliyle yapılır, etiketsiz fidan satışı yasaktır. Üreticinin kendi ihtiyacı için ürettiği fidan kapsam dışındadır.

Köylüler arasında ocaktan sürgün alıp komşuya vermek yaygındır. Bu, kendi bahçenize kendi ocağınızdan yaptığınız dikimde sorun değildir; ancak ticari satışta etiket ve belge aranır. Alıcı olarak etiketi bir yıl saklayın; yönetmelik alıcının etiketleri gerektiğinde yetkililere göstermek üzere bir yıl muhafaza etmesini ister.

Enstitü, fındık mozaik hastalığından arındırılmış fidanı sertifikalı üretimde önemli ölçüt olarak sayar. Hangi çeşidin hangi kademede etiketli fidanının bulunduğunu ve satış yerlerini Giresun Fındık Araştırma Enstitüsünden ya da il müdürlüğünden sorun.

Kaynak: T.C. Resmî Gazete · 28 Nisan 2026 tarihli ve 33237 sayılı sayı · Meyve Fidanı ve Üretim Materyali Sertifikasyonu ile Pazarlaması Yönetmeliği · https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2026/04/20260428-4.htm · Tarım ve Orman Bakanlığı · Fındık Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü · Doku Kültürü Laboratuvarı · https://arastirma.tarimorman.gov.tr/findik/Menu/80/Doku-Kulturu-Laboratuvari · Habertürk · Giresun'da sertifikalı 3 bin fidan üretildi · https://www.haberturk.com/giresun-da-sertifikali-3-bin-fidan-uretildi-3874074

Alım-satım, taşıma ve fidanı bekletme

Fiyat satıcıda belirlenir; tarımart fiyat vermez. Fiyatı belirleyen başlıca etkenler fidanın üretim yolu (kök sürgünü, tepe daldırma, doku kültürü), sertifika sınıfı, çeşit, yaşı ve boyu, köklü ya da tüplü olması, parti büyüklüğü, nakliye mesafesi ve mevsimdir.

Kök sürgünü fidan kısa sürede kurur. Söküm ile dikim arası mümkün olduğunca kısa tutulmalı, kökler nemli bir örtüyle sarılmalı, yüklemede ve taşımada güneşten ve rüzgârdan korunmalıdır. Aldığınız gün dikemeyecekseniz kökleri nemli toprağa gömün. Tüplü fidan çıplak köklüye göre daha rahat taşınır; dikim zamanını yine de müdürlükten teyit edin.

İlan verirken ya da fidan ararken çeşit, yaş, kök durumu (çıplak köklü ya da tüplü), üretim yolu, adet ve teslim yeri belirtilirse alıcı ile satıcı zaman kazanır. Sertifikalı ise etiket sınıfı ve rengi de yazılmalıdır. İletişim tarımart portalı içinden yapılır.

Fındık bahçesi kurmak uzun vadeli bir karardır. Hasat işçiliği üretim maliyetinin en büyük payını oluşturur (Ankara notu) ve ürün satışı için fındık ayrı bir pazar sayfasında anlatılır; bu rehber yalnızca fidan alırken bakacağınız şeyleri kapsar.

Kaynak: T.C. Resmî Gazete · 28 Nisan 2026 tarihli ve 33237 sayılı sayı · Meyve Fidanı ve Üretim Materyali Sertifikasyonu ile Pazarlaması Yönetmeliği · https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2026/04/20260428-4.htm · Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi · Fındık Yetiştiriciliği, iklim ve toprak istekleri, bahçe tesisi (açık ders notu) · https://acikders.ankara.edu.tr/mod/resource/view.php?id=9215 · Tarım ve Orman Bakanlığı · Fındık Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü (Giresun) · Fındık Yetiştirme Tekniği, 1985 tarihli Fındık Tarımı kitabından · https://arastirma.tarimorman.gov.tr/findik/Sayfalar/Detay.aspx?SayfaId=22

Sık sorulan sorular

Fındık fidanı nasıl çoğaltılır, tohumla olur mu?

Fındık ticari bahçede kök sürgünüyle çoğaltılır. Tohum yalnızca ıslah çalışmalarında kullanılır. Ankara Üniversitesi notu daldırma, aşı, çelik ve doku kültürünü de çoğaltma yolları olarak sayar.

Dikim için nasıl bir kök sürgünü seçmeliyim?

Bakanlık el kitabına göre ocağın güneş gören, pişkin, hastalıksız ve 1-2 yaşlı sürgünü olmalı; iyi gelişmiş tomurcuğu ve kökü bulunmalı; ocağın içine yakın olmayan yerlerde gelişmiş olmalı.

Fındık fidanı ne zaman dikilir?

En uygun zaman sonbahardır; yaprak dökümünden aralık sonuna kadar. Kışı sert yerlerde ve geç kalınırsa şubat-mart aylarında da dikilebilir (Bakanlık el kitabı).

Fındık hangi rakımda yetişir?

Enstitü sayfası rakımı 500 metre ve üzeri olan yerlerde geç uyanan, geç donlardan az etkilenen standart çeşitleri önerir. Bakanlık el kitabına göre bakteriyel yanıklık genellikle 450 metreden sonra görülür. Dikmeden önce köyünüzün rakımına ve don takvimine bakın, müdürlüğe danışın.

Kaynak: Tarım ve Orman Bakanlığı · Fındık Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü (Giresun) · Fındık Yetiştirme Tekniği, 1985 tarihli Fındık Tarımı kitabından · https://arastirma.tarimorman.gov.tr/findik/Sayfalar/Detay.aspx?SayfaId=22

Fındık için iklim şartları neler?

Yıllık ortalama sıcaklığı 13-16 °C, kışın -8 ila -10 °C'nin altına inmeyen, yazın 36-37 °C'yi geçmeyen, yıllık yağışı 700-750 mm üzeri ve dengeli dağılan yerler uygundur. Haziran ve temmuzda nem yüzde 60'ın altına düşmemelidir.

Ocak dikiminde bir ocağa kaç bitki dikilir, ocaklar arası kaç metre olmalı?

Ankara Üniversitesi notuna göre 120 cm'lik daire çevresine 4-6 bitki dikilir, ocaklar arası kuvvetli toprakta 5-6, zayıf toprakta 4-5 metredir, çukur yaklaşık 60 cm derindir.

Çit dikim sistemi neden öneriliyor?

Enstitü sayfasına göre çit sistemi meyilli ve sığ topraklara uygundur, terasları daha dar yaptırır ve ocak sistemine göre bir kat daha fazla verim verdiği yazılır. Kendi arazinizde karar için müdürlüğe başvurun.

Fındığa tozlayıcı gerekir mi?

Evet. Fındıkta döllenme olmadan tohum oluşmaz; Ankara notu yeterli tozlanma için bahçede yüzde 10 tozlayıcı bulundurulmasını yazar. Bakanlık el kitabı da bahçeye onda bir oranında tozlayıcı çeşit konmasını ister.

Ocak dikimli bahçe kaç yıl verim verir?

Ankara notuna göre ocaklardaki bitkilerde verimlilik dikimden 25-40 yıl sonra azalmaya başlar; verimden düşen dallar sıra ile dipten kesilip yerine yeni sürgün bırakılarak bahçe yenilenir.

Sertifikalı fındık fidanı nasıl anlaşılır?

Etiketi olmalı. Yönetmeliğe göre sertifikalı fidan etiketi mavi, standart fidan etiketi sarıdır; etiketsiz satış yasaktır ve satış yetkili üretici ya da yetkili tohumluk bayii eliyle yapılır. Fındığın yönetmelik kapsamındaki durumunu il müdürlüğünden teyit edin.

Dikimden sonra ilk yıl ne yapılır?

Ankara notundaki doruk dallı terbiyede ilk yıl fidanlara müdahale edilmez; ikinci yılın ilkbahar başında fidanlar toprak seviyesinden kesilir, en kuvvetli sürgün bırakılır. Uygulamayı ziraat mühendisiyle yapın.